Prawo rodzinne

Ubezwłasnowolnienie - wniosek i prowadzenie sprawy

4,7 w Google · 32 opinie

Bliska osoba z powodu choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego lub uzależnienia nie radzi sobie z prowadzeniem spraw? Pomożemy złożyć wniosek i poprowadzić sprawę przed sądem okręgowym.

  • Izba Adwokacka w Warszawie
  • Adwokat od 2014 r.
  • Porada prawna 400 zł brutto
  • Konsultacja także tego samego dnia
  • Telefon 24/7
Adwokat Przemysław Guziejko

Postępowanie o ubezwłasnowolnienie trwa kilka miesięcy - wymaga opinii biegłych psychiatry i psychologa. Im wcześniej złożymy wniosek, tym szybciej zabezpieczymy interesy osoby i rodziny.

Ubezwłasnowolnienie - instytucja prawa cywilnego

Ubezwłasnowolnienie to orzekane przez sąd okręgowy ograniczenie lub pozbawienie zdolności do czynności prawnych osoby, która z powodu choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego lub innego rodzaju zaburzeń psychicznych nie jest w stanie samodzielnie prowadzić swoich spraw. Podstawę prawną stanowią art. 13-16 Kodeksu cywilnego oraz przepisy procesowe art. 544-560(7) Kodeksu postępowania cywilnego.

Ubezwłasnowolnienie jest instytucją ochronną, nie represyjną. Służy ochronie osoby i jej majątku - szczególnie gdy stan zdrowia naraża ją na wykorzystanie, nieracjonalne rozporządzanie majątkiem lub niemożność zadbania o podstawowe potrzeby życiowe. Po orzeczeniu ubezwłasnowolnienia sąd opiekuńczy ustanawia opiekuna (przy ubezwłasnowolnieniu całkowitym) lub kuratora (przy częściowym).

Pamiętaj: Ubezwłasnowolnienie jest ostatecznością - sąd orzeka je tylko wtedy, gdy sytuacji osoby nie da się rozwiązać mniej inwazyjnymi środkami (np. pełnomocnictwem, zgodą rodziny na pomoc). Sąd bada konkretny stan zdrowia i jego wpływ na zdolność kierowania swym postępowaniem.

Dwa rodzaje ubezwłasnowolnienia

Ubezwłasnowolnienie całkowite (art. 13 KC)

Orzekane, gdy osoba z powodu choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych - w szczególności pijaństwa lub narkomanii - nie jest w stanie kierować swym postępowaniem. Osoba ubezwłasnowolniona całkowicie traci zdolność do czynności prawnych - jej oświadczenia woli są nieważne, z wyjątkiem drobnych spraw dnia codziennego. Sąd opiekuńczy ustanawia dla niej opiekuna.

Ubezwłasnowolnienie częściowe (art. 16 KC)

Stosowane wobec osoby pełnoletniej, która z powodu tych samych przyczyn co przy ubezwłasnowolnieniu całkowitym potrzebuje pomocy do prowadzenia spraw, ale jej stan nie uzasadnia pozbawienia zdolności do czynności prawnych. Osoba zachowuje ograniczoną zdolność - może dokonywać drobnych czynności i czynności niezwiązanych z rozporządzaniem prawem. Na czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu potrzebna jest zgoda kuratora.

Postępowanie o ubezwłasnowolnienie

Sprawę rozpoznaje sąd okręgowy właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu osoby, której dotyczy wniosek. Postępowanie toczy się w składzie trzech sędziów zawodowych. Wniosek musi zawierać szczegółowe uzasadnienie - opis stanu zdrowia, zachowań uzasadniających ubezwłasnowolnienie, propozycję rodzaju ubezwłasnowolnienia.

Sąd obligatoryjnie dopuszcza dowód z opinii co najmniej dwóch biegłych - psychiatry i psychologa. Biegli badają osobę i wypowiadają się co do stanu zdrowia psychicznego oraz zdolności kierowania swym postępowaniem. Osoba, której dotyczy wniosek, jest uczestnikiem postępowania, ma prawo do wysłuchania i do obrońcy z urzędu. Z uwagi na doniosłość skutków orzeczenia, sąd bada sprawę ze szczególną wnikliwością.

Rozważasz złożenie wniosku o ubezwłasnowolnienie?

Pierwszy telefon służy poznaniu problemu, wycenie i umówieniu wizyty.

Zadzwoń teraz

Przesłanki ubezwłasnowolnienia

  • Choroba psychiczna - zdiagnozowana klinicznie, udokumentowana medycznie
  • Niedorozwój umysłowy - intelektualna niepełnosprawność uniemożliwiająca samodzielne prowadzenie spraw
  • Inne zaburzenia psychiczne - w tym w szczególności pijaństwo (alkoholizm) i narkomania
  • Niezdolność kierowania swym postępowaniem (ubezwłasnowolnienie całkowite) lub potrzeba pomocy w prowadzeniu spraw (częściowe)
  • Pełnoletność - ubezwłasnowolnienie częściowe wymaga ukończenia 18 lat; całkowite można orzec od 13 roku życia

Ważne: Sam fakt choroby psychicznej nie uzasadnia jeszcze ubezwłasnowolnienia - musi istnieć związek między stanem zdrowia a niezdolnością do kierowania swym postępowaniem lub potrzebą pomocy. Wiele osób z zaburzeniami psychicznymi funkcjonuje samodzielnie i ubezwłasnowolnienie w ich przypadku byłoby nieuzasadnione.

Skutki orzeczenia ubezwłasnowolnienia

Po uprawomocnieniu się postanowienia sąd przekazuje sprawę sądowi opiekuńczemu, który ustanawia opiekuna (ubezwłasnowolnienie całkowite) lub kuratora (częściowe). Opiekun reprezentuje osobę ubezwłasnowolnioną całkowicie we wszystkich sprawach i zarządza jej majątkiem pod nadzorem sądu. Kurator osoby częściowo ubezwłasnowolnionej wspiera ją w sprawach przekraczających zwykły zarząd i udziela zgody na takie czynności.

Dane osoby ubezwłasnowolnionej wpisywane są do systemów ewidencyjnych - to konieczne do ochrony obrotu prawnego. Osoba traci też lub zachowuje w ograniczonym zakresie niektóre prawa - np. czynne i bierne prawo wyborcze, prawo do zawarcia małżeństwa, zdolność procesową.

Uchylenie i zmiana ubezwłasnowolnienia

Ubezwłasnowolnienie nie jest ostateczne - art. 559 KPC przewiduje, że sąd je uchyla, gdy ustaną przyczyny, dla których je orzeczono. Sąd może również zmienić ubezwłasnowolnienie całkowite na częściowe lub odwrotnie, gdy zmieni się stan zdrowia osoby. Postępowanie o uchylenie wymaga ponownie opinii biegłych psychiatry i psychologa. Wniosek może złożyć sama osoba ubezwłasnowolniona, jej opiekun, kurator, przedstawiciel ustawowy, małżonek, krewni w linii prostej, rodzeństwo oraz prokurator.

Dlaczego warto skorzystać z naszej pomocy

  • Rzetelna ocena, czy w danej sytuacji istnieją przesłanki ubezwłasnowolnienia
  • Sporządzenie wniosku z precyzyjnym uzasadnieniem i listą dowodów
  • Kompletowanie dokumentacji medycznej i zeznań świadków
  • Reprezentacja przed sądem okręgowym w składzie trzech sędziów
  • Udział w postępowaniu dowodowym i ocena opinii biegłych
  • Obrona praw osoby, której dotyczy wniosek (jeśli reprezentujemy jej stronę)
  • Sprawy o uchylenie lub zmianę ubezwłasnowolnienia
  • Dalsze postępowanie opiekuńcze - ustanowienie opiekuna lub kuratora

Jak skontaktować się z adwokatem?

Nie musisz znać nazwy usługi. Opisz krótko, co się stało i na jakim etapie jest sprawa.

  1. 1

    Telefon

    Opisujesz krótko sprawę. Adwokat mówi, jakiej pomocy potrzebujesz i ile ona kosztuje. Wstępna rozmowa służy wycenie i umówieniu wizyty.

  2. 2

    Konsultacja

    W kancelarii na Woli albo online. Konsultację można umówić także na ten sam dzień.

  3. 3

    Prowadzenie sprawy

    Sprawę prowadzi osobiście adwokat Przemysław Guziejko, w ramach tajemnicy adwokackiej.

Zadzwoń: +48 796 013 404

Opinie klientów w Google

4,7 na 5 · 32 opinie w Google

Współpraca z Panem Mecenasem to ogromna przyjemność. Profesjonalne i konkretne podejście do sprawy. Pan Mecenas Guziejko jest niezwykle merytoryczny. Sprostał bez problemu moim oczekiwaniom. Serdecznie polecam!
Joanna L., opinia w Google
Pan Mecenas wykazał się profesjonalizmem, ogromną wiedzą oraz zaangażowaniem w prowadzeniu mojej sprawy. Serdecznie polecam!
Sylwia S., opinia w Google
Polecam kancelarię. Obsługa prawna na wysokim poziomie. Super profesjonalne podejście do sprawy i klienta. Dobry kontakt, a współpraca to czysta przyjemność.
Rena P., opinia w Google

Zobacz wszystkie opinie w Google

Ile kosztuje pomoc adwokata?

Porada prawna 400 zł brutto kwota zawiera VAT
Pismo procesowe od 500 zł netto plus 23% VAT
Prowadzenie sprawy od 3000 zł netto plus 23% VAT, za jedną instancję, płatność etapami

Ostateczne wynagrodzenie adwokat ustala po rozmowie, zależnie od rodzaju i stopnia skomplikowania sprawy, i zapisuje je w umowie przed rozpoczęciem pracy.

Kancelaria na Woli - adres i dojazd

Adwokat Przemysław Guziejko wykonuje zawód od 2014 roku i jest wpisany na listę adwokatów Izby Adwokackiej w Warszawie.

  • Kancelaria Adwokacka Przemysław Guziejko
  • ul. Ogrodowa 37/lok. 47, 00-873 Warszawa (Wola)
  • Dojazd: metro Rondo Daszyńskiego, tramwaj przystanek Ogrodowa
  • Biuro: poniedziałek - piątek 9:00-17:00, telefon całą dobę

Sprawdź wpis w Rejestrze Adwokatów

Najczęściej zadawane pytania

Czym różni się ubezwłasnowolnienie całkowite od częściowego?

Ubezwłasnowolnienie całkowite (art. 13 KC) orzeka się, gdy osoba z powodu choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych - w szczególności pijaństwa lub narkomanii - nie jest w stanie kierować swym postępowaniem. Osoba taka traci zdolność do czynności prawnych, a sąd ustanawia dla niej opiekuna. Ubezwłasnowolnienie częściowe (art. 16 KC) stosuje się, gdy osoba potrzebuje pomocy do prowadzenia spraw, ale nie ma podstaw do ubezwłasnowolnienia całkowitego - wówczas sąd ustanawia kuratora, a osoba zachowuje ograniczoną zdolność do czynności prawnych.

Kto może złożyć wniosek o ubezwłasnowolnienie?

Zgodnie z art. 545 KPC wniosek może zgłosić: małżonek osoby, której dotyczy, jej krewni w linii prostej (rodzice, dzieci, dziadkowie, wnuki), rodzeństwo oraz przedstawiciel ustawowy. Wniosek może także zgłosić prokurator. Krewni w linii prostej i rodzeństwo mogą zgłosić wniosek tylko wtedy, gdy nie ma przedstawiciela ustawowego lub małżonka. Wniosek zawierający niezasadne żądanie może skutkować obciążeniem wnioskodawcy kosztami postępowania, w tym grzywną.

Jakie dowody i opinie są wymagane w sprawie o ubezwłasnowolnienie?

Sąd obligatoryjnie dopuszcza dowód z opinii biegłych - co najmniej psychiatry i psychologa (a w uzasadnionych przypadkach również neurologa). Biegli badają osobę, której dotyczy wniosek, i wypowiadają się co do stanu zdrowia psychicznego oraz zdolności do kierowania swym postępowaniem. Obok opinii biegłych sąd bierze pod uwagę dokumentację medyczną, zeznania świadków z najbliższego otoczenia osoby oraz własne spostrzeżenia z jej wysłuchania.

Czy osoba, której dotyczy wniosek, ma prawo do obrony?

Tak. Osoba, której dotyczy wniosek, jest uczestnikiem postępowania i ma prawo do wypowiedzi, składania wniosków dowodowych oraz zaskarżania orzeczeń. Sąd ma obowiązek ją wysłuchać, chyba że stan zdrowia na to nie pozwala. W sprawach o ubezwłasnowolnienie przysługuje prawo do obrońcy z urzędu, jeśli osoba sama nie ustanowi pełnomocnika, a jej sytuacja tego wymaga. Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu zabezpiecza prawa osoby w toku postępowania.

Czy ubezwłasnowolnienie można uchylić?

Tak. Zgodnie z art. 559 KPC sąd uchyla ubezwłasnowolnienie, gdy ustaną przyczyny, dla których je orzeczono. Sąd może również zmienić ubezwłasnowolnienie całkowite na częściowe lub odwrotnie - gdy zmieni się stan zdrowia osoby. Wniosek o uchylenie może złożyć sama osoba ubezwłasnowolniona, jej opiekun lub kurator, przedstawiciel ustawowy, małżonek, krewni w linii prostej i rodzeństwo oraz prokurator. Postępowanie ponownie wymaga opinii biegłych.

Umów konsultację - zostaw numer, oddzwonimy

Podaj imię i telefon. Nie opisuj sprawy w formularzu, omówisz ją z adwokatem przez telefon. W sprawach pilnych zadzwoń od razu: +48 796 013 404.

Administratorem danych jest Kancelaria Adwokacka Przemysław Guziejko, ul. Ogrodowa 37/lok. 47, 00-873 Warszawa, [email protected]. Imię i numer telefonu przetwarzamy, żeby oddzwonić w sprawie Twojego zapytania, czyli w celu podjęcia działań przed zawarciem umowy na Twoje żądanie (art. 6 ust. 1 lit. b RODO), przez czas potrzebny do kontaktu i ewentualnego zawarcia umowy. Masz prawo dostępu do danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, sprzeciwu oraz skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Więcej w polityce prywatności.